Czyste Powietrze

Czyste Powietrze to flagowy program NFOŚiGW (realizowany przez wojewódzkie WFOŚiGW oraz gminy) na wymianę źródła ciepła (pieca) i termomodernizację domów jednorodzinnych. To największy program ekologiczny w Polsce — budżet wieloletni, dziesiątki miliardów złotych.

Kogo dotyczy:

• Właściciel lub współwłaściciel domu jednorodzinnego, segmentu szeregowego, bliźniaka, lub wydzielonego lokalu mieszkalnego z odrębną księgą wieczystą.
• Wymagane prawo własności (akt notarialny, KW).
• Wnioskujesz dla konkretnego budynku — można dla jednego budynku w okresie życia (z wyjątkiem nowych poziomów).

Trzy poziomy wsparcia (od 31 III 2025):

Zakres dofinansowania:

• Wymiana źródła ciepła — pompa ciepła (gruntowa, powietrze-woda), kocioł gazowy kondensacyjny, kocioł na biomasę (pellet), kocioł elektryczny, podłączenie do sieci ciepłowniczej.
• Ocieplenie budynku (styropian, wełna, EPS).
• Wymiana okien, drzwi zewnętrznych.
• Wentylacja z rekuperacją (z odzyskiem ciepła).
• Mikroinstalacja PV (fotowoltaika) i magazyn energii — w niektórych poziomach.
• Dokumentacja techniczna (audyt energetyczny, projekt).

Co warto wiedzieć:

• Dofinansowanie wypłacane po realizacji inwestycji (refundacja faktur) — wymagana prefinansowanie z własnych środków lub kredyt.
• Można łączyć z ulgą termomodernizacyjną w PIT (53 000 zł od podatnika) — ale nie na te same wydatki (dotacja vs. odliczenie podatkowe).
• Termin realizacji inwestycji: 3 lata od podpisania umowy.
• Wnioski można składać przez cały rok (do wyczerpania środków w danym województwie).

Więcej: czystepowietrze.gov.pl.

1. Wybierz wykonawcę i przygotuj kosztorys (oferta) na planowane prace.
2. Wykonaj audyt energetyczny (jeśli dotyczy — wymagany przy poziomie 3 i przy kompleksowej termomodernizacji).
3. Sprawdź swój poziom dofinansowania:
   • Poziom 1: spójrz na PIT z roku bazowego — czy dochód podatnika < 135 000 zł.
   • Poziom 2: oblicz dochód miesięczny na osobę w gospodarstwie (zaświadczenia z pracy, ZUS).
   • Poziom 3: weź zaświadczenie z gminy / MOPS o niskim dochodzie (formularz dedykowany).
4. Skompletuj dokumenty:
   • Wniosek o dofinansowanie (formularz NFOŚiGW).
   • Akt notarialny lub wypis z KW (potwierdzający własność).
   • Audyt energetyczny (jeśli wymagany).
   • Kosztorys / oferta wykonawcy.
   • Zaświadczenie z gminy o dochodach (poziom 2 i 3).
   • PIT-y wszystkich pełnoletnich domowników.
5. Złóż wniosek:
   • Online — Generator Wniosków NFOŚiGW (gwd.nfosigw.gov.pl) — rekomendowane.
   • Przez gminę (poziom 1, w wybranych gminach z porozumieniem).
   • Portal regionalny (WFOŚiGW).
6. Decyzja — w ciągu 30–60 dni. Otrzymujesz umowę o dofinansowanie.
7. Realizuj inwestycję — w ciągu 3 lat od podpisania umowy.
8. Złóż wniosek o płatność (refundacja) — z fakturami VAT, protokołami odbioru, świadectwem charakterystyki energetycznej (po inwestycji).
9. Wypłata — przelew na konto wskazane we wniosku (zwykle 30–90 dni od kompletnego wniosku o płatność).

Termin składania: w dowolnym momencie (program ciągły, do wyczerpania środków). Prefinansowanie: w poziomie 2 i 3 możesz uzyskać zaliczkę (50% środków) przed rozpoczęciem inwestycji. W poziomie 1 — najczęściej refundacja po realizacji. Kredyt: banki oferują „Kredyt Czyste Powietrze" — kredyt na realizację inwestycji z możliwością spłaty z dotacji.

Pamiętaj:

• Wykonawcy muszą wystawić fakturę VAT (paragony nie kwalifikują).
• Sprzęt musi mieć certyfikaty efektywności energetycznej (np. pompa ciepła — klasa A++, kocioł — co najmniej 5. klasa emisji).
• W razie kontroli musisz udowodnić zgodność z opisem inwestycji.
• W razie odmowy lub problemów — kontakt z WFOŚiGW w swoim województwie.