Aktywny rodzic w domu (świadczenie kapitałowe)

Aktywny rodzic w domu — świadczenie kapitałowe

Aktywny rodzic w domu to jedno z trzech świadczeń w ramach programu „Aktywny rodzic", który wszedł w życie 1 października 2024 r. i zastąpił Rodzinny Kapitał Opiekuńczy (RKO). Świadczenie wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) i ma na celu wsparcie rodziców, którzy decydują się na osobistą opiekę nad małym dzieckiem w domu, zamiast korzystać z form opieki instytucjonalnej.

Dla kogo

Świadczenie przysługuje rodzicom (matce lub ojcu), opiekunom faktycznym, rodzinom zastępczym oraz osobom prowadzącym rodzinny dom dziecka, którzy:

• sprawują osobistą opiekę nad dzieckiem w wieku od ukończenia 12. do końca 35. miesiąca życia (maksymalnie 24 miesiące wypłat),
• nie korzystają ze żłobka, klubu dziecięcego ani dziennego opiekuna (a tym samym nie pobierają na to dziecko świadczenia „aktywnie w żłobku"),
• nie pobierają jednocześnie świadczenia „aktywni rodzice w pracy".

Wysokość świadczenia

• 500 zł miesięcznie — kwota stała, niezależnie od orzeczenia o niepełnosprawności dziecka,
• łącznie maksymalnie 12 000 zł na dziecko (suma świadczenia „aktywnie w domu" + ewentualnie wypłaconego wcześniej Rodzinnego Kapitału Opiekuńczego).

Świadczenie nie jest uzależnione od dochodu rodziny ani od aktywności zawodowej rodzica.

Okres wypłaty

Maksymalnie 24 miesiące, w okresie od ukończenia przez dziecko 12. do końca 35. miesiąca życia. Świadczenie przysługuje na każde dziecko w wieku objętym programem.

Ważne zasady

• Świadczenie jest zwolnione z podatku dochodowego i nie wlicza się do dochodu przy ustalaniu prawa do innych świadczeń rodzinnych.
• W obrębie programu „Aktywny Rodzic" można pobierać tylko jedno ze świadczeń (aktywni rodzice w pracy / aktywnie w żłobku / aktywnie w domu) na to samo dziecko w tym samym miesiącu.
• 800+ pobiera się niezależnie i równolegle.
• W przypadku zmiany sytuacji (np. zapisania dziecka do żłobka) rodzic powinien niezwłocznie poinformować ZUS, aby zmienić rodzaj świadczenia.
• Obywatele Ukrainy ze statusem UKR, którzy przybyli do Polski w związku z działaniami wojennymi, są wykluczeni z tego świadczenia.

Jak złożyć wniosek

1. Załóż profil na PUE ZUS (Platforma Usług Elektronicznych ZUS) — wniosek można złożyć wyłącznie elektronicznie, przez PUE ZUS, portal Emp@tia (mz.gov.pl), bankowość elektroniczną lub aplikację mZUS.
2. Wybierz wniosek o świadczenie „aktywnie w domu" (symbol DRD).
3. Wypełnij dane: PESEL rodzica i dziecka, numer rachunku bankowego, oświadczenia o sprawowaniu osobistej opieki oraz o niekorzystaniu ze żłobka/klubu dziecięcego/dziennego opiekuna.
4. Dołącz wymagane dokumenty (jeśli dotyczy):
   • dokumenty potwierdzające opiekę faktyczną lub status rodziny zastępczej.
5. Złóż wniosek — najlepiej w miesiącu, w którym dziecko kończy 12 miesięcy, aby otrzymać świadczenie od pierwszego pełnego miesiąca uprawnień.
   • Wniosek złożony do 3 miesięcy po ukończeniu przez dziecko 12. miesiąca życia daje prawo do świadczenia z wyrównaniem od miesiąca uprawnień.
   • Wniosek złożony później — świadczenie przysługuje od miesiąca złożenia wniosku.
6. Czekaj na decyzję ZUS — informacja o przyznaniu świadczenia oraz wszelka korespondencja są dostępne na PUE ZUS.
7. Wypłata — świadczenie wypłacane jest wyłącznie na rachunek bankowy wskazany we wniosku, co miesiąc, w stałej kwocie 500 zł.

Gdzie szukać pomocy

• Infolinia ZUS: 22 560 16 00
• Strona programu: aktywnyrodzic.gov.pl/aktywnie-w-domu
• Najbliższa placówka ZUS — pomoc w założeniu profilu PUE i złożeniu wniosku.